Acceptatieplicht harder nodig dan ooit
Afgelopen woensdag berichtte de Gelderlander dat drie christelijke, minderjarige asielzoekers zijn geweigerd door eveneens christelijke scholen in Ede. Dit voorbeeld laat zien dat bijzondere scholen hun vrijheden kunnen misbruiken om op willekeurige gronden leerlingen te weigeren. Daarmee worden zwarte scholen zwarter en witte witter. De Jonge Democraten en de Jongeren Organisatie Vrijheid en Democratie betogen dat de tijd rijp is om een acceptatieplicht in het bijzonder onderwijs in te voeren.
Door Ton Monasso en Sabine Koebrugge
Drie Birmese kinderen zijn op uitnodiging van de Nederlandse regering naar ons land gekomen. Dat is een soort omgekeerde asielprocedure, waarbij het initiatief uitgaat van het land van opvang. De scholieren hangen allen het christelijke geloof aan. Als reden voor de weigering gaven de scholen aan dat zij al teveel probleemleerlingen hadden. Uiteindelijk zijn de kinderen op het openbaar onderwijs beland, dat verplicht is hen aan te nemen. Een van hen heeft echter maanden moeten wachten op een plek.
Deze situatie is op drie manieren ongewenst. Allereerst nodigt ons land kinderen uit met de illusie dat zij goed worden opgevangen, maar is Nederland blijkbaar niet in staat om direct onderwijs te garanderen. Ten tweede worden christelijke scholieren geweigerd door christelijke scholen. Voor zover het huidige aannamebeleid maatschappelijk geaccepteerd is, is de motivatie altijd dat scholen hun identiteit moeten kunnen behouden door leerlingen of hun ouders te vragen de grondslag van de school te onderschrijven. Hier wordt echter willekeur toegepast. Het selectierecht dat de scholen hebben om hun identiteit te beschermen, kan worden gebruikt om scholieren op volstrekt andere gronden te weigeren. Dit leidt ertoe dat bijzondere scholen hun verantwoordelijkheden ontlopen om allochtone leerlingen of scholieren met leer- of gedragsproblemen op te nemen, een derde negatief element.
Veel bijzondere scholen gaan zorgvuldig om met hun selectieprocedure. Toch komt het regelmatig voor dat scholen allochtonen buiten de deur houden of anderszins ´moeilijke´ leerlingen weigeren. Als het bijzonder onderwijs haar vrijheden kan misbruiken, zullen die vrijheden begrensd moeten worden. Daarom pleiten wij voor een acceptatieplicht voor het bijzonder onderwijs.
Niet het recht van scholen om leerlingen te weigeren moet centraal staan, maar het recht van ouders en leerlingen om een school te kiezen. Het Nederlandse primaire en voortgezet onderwijs worden vrijwel volledig betaald door de overheid. Daar is een heel goede reden voor. Dit onderwijs is er immers op gericht om kinderen gelijke kansen te bieden, ongeacht hun sociaal-economische milieu of opvoeding. Die maatschappelijke financiering geeft de samenleving ook het recht om van iedere school te eisen dat zij haar verantwoordelijkheid neemt.
Scholen die graag een sterke identiteit willen behouden, hebben daar geen selectieprocedures voor nodig. Als een scholier zich meldt op een christelijke school, kiest hij voor christelijk getint onderwijs. De inhoud van het onderwijs wordt immers binnen de grenzen van de wet, in de eerste plaats bepaald door diezelfde school. Het grootste deel van het bijzonder onderwijs zal weinig merken van een acceptatieplicht. Op veel scholen geldt feitelijk al een open aannamebeleid, waarbij het onderschrijven van de grondslag niet meer is dan een formaliteit. Trieste gevallen, zoals in Ede, moeten echter vermeden worden.
Het stelsel van bijzonder onderwijs heeft sinds de schoolstrijd zelfs de democratiseringsgolf van de jaren zestig overleefd. Het blijkt bijzonder moeilijk om veranderingen aan te brengen door de grote gevestigde belangen van de scholen en kerken en de conservatieve houding van confessionele politieke partijen. Het wordt tijd dat het debat eens rondom argumenten gevoerd wordt. Dan zal blijken dat een acceptatieplicht een redelijke maatregel is die op veel maatschappelijke steun kan rekenen. Sinds het begin van de vorige eeuw is de samenleving ingrijpend veranderd. Veel mensen zijn niet meer in een zuil te stoppen. Zij hebben net zoveel rechten op vrije schoolkeuze en goed onderwijs als ieder ander. Het bijzonder onderwijs kan en mag zich niet aan de realiteit onttrekken.
De liberale jongerenorganisaties van Nederland hebben zich geroerd. Wie volgt?
Print This Post
Leave a Reply
Your message will be published on this website, after approval of the webmaster. If you prefer a personal reply that will not be published, please use the contact form.